L’inteligencia artificiala ja escriu mai d’una tresena partida de tot çò qu’es escrich uèi lo jorn a Internet. Dos estudis scientifics soslinhan que tre lo 35% e lo 40% de tot çò escrich uèi en internet ja es òbra de l’IA ; malgrat aquò los cercaires afirman que i aja pas mai desinformacion mas es possible […]
França 2016. De departaments e de nòvas províncias. Amb un modèl implantat dels departaments dempuèi l’epòca de la Revolucion. Mas e abans? Pendent l’Ancian Regim lo Reialme de França èra devessit en províncias istoricas. E contra l’image qu’abitualament totes avèm de la monarquia absolutista, aquelas províncias dispausavan de parlaments pròpris que gerissián qualques competéncias, sustot […]
Los bòsques càmbian rapidament e los scientifics son inquiets. La forèst pòt créisser d’un biais mai velòç, mas tanben s’afeblís, se simplifica e ven vulnerabla. La transformacion de las forèstes del Mond se fa en silenci. Una analisi de mai de 31 000 espècias d’arbres a confirmat que las selvas s’uniformizan jol contraròtle d’arbres de […]
En 1944 se debanèt una de las mai grandas tragedias en tèrra occitana pendent la Segonda Guèrra Mondiala, lo chaple de la vila lemosina de Tula, que menèt a l’arrestacion e a l’assassinatge collectiu de fòrça estatjants de Tula. Los responsables fugueren los òmes de la Division Panzèr SS Das Reich, que respondiren atal al […]
Al long de tot lo Paleolitic e encara l’Epipaleolitic, l’economia basica de nòstra espècia, qu’aviá arribat fasiá pas gaire al nòrd-èst peninsular, foguèt totjorn predatora. Èra basada en la caça e recolleccion de cèrtas espècias de plantas e fruta. La vida vidanta contunhèt d’èsser nomada e l’abitat dependiá mai del clima o encara la caça […]
Uei au continent african i demoran dinc a 40 espècias diferentas de grans monards. Los lors abitats que son lo bòsc tropicau pregond, los forèsts obèrtas, la savana o enqüèra terrens obèrts secs dab un drin de vegetacion e ròcas. D’aquestas, las mei comunas que son los baboïns, que’s desplaçan en grop au bòsc. Los […]
Hè solament dus milions d’annades era geografia dera planeta ère fòrça diferenta dera actuau pr’amor deth gèu. Era Tèrra a coneishut tostemp cambis climatics radicaus. E i auèren epòques caudes mès tanben d’autes heiredes. E aguesti cambis climatics auèren conseqüéncies importantes entara fauna e flòra de tot eth mon. Hè dus milions d’annades ei quan […]
Brussèlas, capitala de l’UE, vòl ara mai d’avions antiincendis e tanben un centre europèu de formacion de pompièrs en Chipre. La Comission Europèa apelèt los estats membres a melhorar la prevencion, la cooperacion e las responsas pr’amor del naut risc, cada còp màger, de fuòc dins la forèst. Pasmens, de crear tot aquò demandarà d’ans. […]
Ua còla de cercaires internacionau identifiquèc un nau fenomèn que poirie hèr cambiar es modèus actuaus sus era evolucion des horats neri supermassiui. Er objècte estudiat ei a 10.000 milions d’annades lutz de nosati e auec força mens lutz es dues darrères decades, çò qu’ei fòrça pòc abituau. Atau, e maugrat que dues decades non […]
Dempús dera caduda de Chavín de Huantar, eth territòri des Andes viec trincat en diferents reiaumes. Un d’aqueri ère situat ena val de Moche e darie neishement a ua des cultures mes susprenentes dera region, eth reiaume des mochiques o moches. Era majoritat de rèstes mochiques siguèren trapades laguens dus piramides estonantes; era piramida dera […]