Home LINGÜISTICA

LINGÜISTICA

LO WENADYK, LA LENGA D’UNA POLONHA ROMANA?

Christian Andreu
0
Quina seriá la situacion lingüistica se l’actuala Polonha foguèsse estat conquistada per l’Empèri Roman e i foguèsse nascuda una lenga derivada del latin? Aquela question es responuda amb lo wenadyk, un idiòma creat pel revirador e grand estudiós de las lengas eslavas dels Païses Basses, Jan van Steenbergen (Hoorn 1970), basat en aquela ipotèsi. L’Empèri […]

LO BRITHENIG, LO LATIN BRITANIC ?

Christian Andreu
0
A las Illas Britanicas se parlan de lengas germanicas e celticas. Mas quina seriá la situacion lingüistica se lo latin aguèsse enrasigat e evolucionat cap a una lenga romanica coma l’occitan, lo catalan, l’italian o lo francés e aguèsse provocat la desaparicion de las lengas anterioras a la dominacion romana? L’an 1996 Andrew Smith de […]

LO TIBETAN, UNA LENGA AMB UN AVENIDOR DIFÍCIL

Christian Andreu
0
Lo tibetan es una lenga de la familha sino-tibetana parlada en Tibet mas  tanben en d’autras regions imalaiencas de Nepal, Botan, Índia e China occidentala. Es encara una de las lengas pus influentas d’Asia pr’amor del bodisme mas, malgrat aquò, patís una grèva menaça pr’amor de la pression creissenta del chinés mandarin. La primièra forma […]

LO GUARANÍ

Christian Andreu
0
Lo guaraní es una lenga indigèna americana que demorèt isolada en America dins la siá comunautat. Mas uèi es parlada per la granda majoritat d’abitants de Paraguai. La siá vitalitat actuala doncas es brica comuna, per rapòrt a d’autras lengas indigènas americanas. Mas demostrèt qu’una lenga indigèna pòt tanben venir oficiala e assajar de trobar […]

LO LINGALA, LENGA CENTREAFRICANA

Christian Andreu
0
Una de las lengas bantos mai parladas a la Republica Democratica de Còngo es lo lingala, qu’aperten a la familha de lengas nigerocongolesa. D’efièch es una lenga que venguèt lenga franca en gaireben tota Africa centrala. Pasmens, es parlada, mai que mai, en RDC e la Republica de Còngo e tanben podèm trobar-ne parlaires en […]

ARREGRAÏMENT ARA ACADÈMIA EN DEISHAR ERA PRESIDÉNCIA

Christian Andreu
0
Planvoludi membres der Institut d’Estudis Aranesi-Acadèmia Aranesa dera Lengua Occitana, Voi exprimir-vos eth mèn mès sincer arregraïment per auer-me autrejat era vòsta confiança e per auer-me permetut de representar ara nòsta Acadèmia pendent aguesti quate ans. A estat un gran aunor e, ath madeish temps, ua responsabilitat qu’è procurat exercir damb tota era dedicacion e […]

LO ROMANCH UÈI

Christian Andreu
0
Soïssa amaga una de las lengas mai singularas del continent : lo romanch (rumantsch). La lenga, descendenta dirècta del latin vulgar que parlavan los soldats e los mercaders de l’Empèri Roman a la província de Recia (sègle I aC), s’es mantenguda viva encara uèi als Alps soïsses. Uèi, lo romanch gaudís d’una reconeissença institucionala que d’autras […]

LO CÒRS AL SÈGLE XXI

Christian Andreu
0
Lo còrs (corsu en còrs) es una lenga romanica parlada dins l’illa de Corsega. Fins a fa gaire, foguèt considerada coma plan pròcha dels dialèctes toscans e de l’italian central, mas uèi a una identitat lingüistica pròpria e una importanta valor simbolica dins la societat còrsa contemporanèa. A l’ora d’ara, es una de las lengas minorizadas […]

LO VOLNU MATHA, UNA LENGA AUTOCTÒNA

Christian Andreu
0
Lo yolŋu matha vòl dire «la lenga dels yolŋus» e es un ensemble de lengas parladas pels indigènas australians del nòrd-èst de la Tèrra d’Arnhem, en Austràlia. Lo grop inclutz fins a 6 lengas que pòdon, al lor torn, èsser devesidas en fins a 30 variantas clanicas o dialectalas e qu’an un cèrt gra d’intercompreneson. […]