Un supervolcan gaireben escandilhèt l’umanitat ara fa 74.000 ans mas los umans subrevisquèron de forma estonanta. Lo volcan Toba (Indonesia) patiguèt una supererupcion que balhèt escuretat e fred a tota la planeta. E l’umanitat gaireben s’escandilhèt.
Pasmens, plusors espròvas arqueologicas d’Africa e Asia demostrèron que l’umanitat foguèt plan mai resistenta de çò que se pensava. Fòrça populacions s’adaptèron al cambiament amb nova tecnologia e nòvas estrategias de supervivéncia. E demostrèron que los umans son plan resistents.
Malgrat que lo volcan es en Indonesia la biologia de tota la planeta ne patiguèt las conseqüéncias. Lo volcan Toba lancèt a l’atmosfèra 672 millas cubicas (2.800 km³) de sendra volcanica a l’estratosfèra, e produsiguèt un gran cratèr d’aperaquí 1.000 camps de futbòl de longor (62 x 18 milles, o 100 x 30 quilòmetres). Aquò auriá produsit un cèl negre sens cap de lutz solara e mai fred a tota la planeta. Prèp del volcan tanebn i aguèt pluèja acida que contaminèt l’aiga e auriá sepelit animals e flòra. Com poguèt l’òme subreviure aquò?
Un episodi catastrofic
Es gaireben segur que las comunautats que demoravan prèp del volcan s’escandilhèron. E ara cal saber se, en d’autres luòcs passèt çò de meteis o pas. L’ipotèsi de Toba es pas nòva. Fa ans es prepausat que provoquèt un clima plan mai fred al mens pendent 6 ans. E l’umanitat demorèt en sonque 10.000 umans e pro a tota la planeta. La genetica o confirma. I a cercaires, totun, qu’afirman que la causa ne foguèt una autra. La discussion encara es reala uèi lo jorn. Per poder imaginar çò que realament passèt los cercaires estudièron la sendra e la roca lençadas pel volcan. Aquò es nomenat tefra. Los cercaires cercan la criptotefra. Amb ela los scientifics pòdon saber com foguèt l’erupcion.
Las mesuras de l’erupcion de Toba entraïnan pensar que, se l’umanitat subrevisquèt foguèt gaireben un miracle. En Africa del sud la populacion, pasmens, cresquèt. E i aguèt encara mai activitat e mai tecnologias nòvas. Una causa semblanta se debanèt en Etiopia. Aicí los umans s’adaptèron plan en tot pescar mai. E aprés Toba adoptèron la tecnologia de l’arc e flèchas. Las condicions venguèron plan mai secas mas l’umanitat subrevisquèt. Espròvas semblantas foguèron trapadas en Índia e China. Benlèu Toba foguèt pas la causa principala del gaireben escandilhament uman ara fa 74.000 ans. L’estudi es per poder o demostrar. La bona notícia es que, uèi, aquò poiriá pas se debanar pr’amor de la tecnologia actuala.
La redaccion
Imatge principala: mark.woodbury/CC
