I a ua flor singulara. Qu’ei especiau pr’amor que hè aulor de hromigas mortas. Qu’ei atau com pòt atrèire de mòscas polinizatoras. La planta, que demora a Japon, e engana las moscas dab un perfum qu’imita l’aulor de las hromigas nafradas e que provòca la pollinizacion de la planta quan las mòscas i arriban.
Aquera planta que demora au bòsc japonés, qu’ei minuscula e que s’amaga enter la vegetacion. Lo son nom qu’ei Vincetoxicum nakaianum e qu’apartien a la familha de las Apocynaceae, la medisha familha que las campanas. Mes aquera flor ne seduseish pas dab un aroma doç, mes dab ua aulor qu’imita las hromigas nafradas.
La vertadèra valor d’aquera planta ei qu’imitar l’aulor de las hromigas nafradas n’ei pas ua proessa petita. Quan son atacadas per un predator, la planta que libèra compausats quimics entà alertar los autes deu dangèr. Lo resultat qu’ei un aroma intense e hissant qu’anóncia que quauqu’un ei de cap a morir. E qu’ei aquera aulor que la flor causeish de copiar.
Lo cercaire japonés Ko Mochizuki descobrí lo fenomèn per accident. Quan tribalhava en un aute projècte, remarquè que petitas mòscas planavan tostemps a l’entorn de la flor de la planta Vincetoxicum. Açò èra pas briga abituau pr’amor qu’aqueras mòscas avèvan la tendéncia de s’amassar en lòcs on autes insèctes avèvan demorat nafrats o morts, mes jamei s’amassavan a l’entorn d’ua flor.
Observacion, intuicion e sòrt
Ko Mochizuki qu’avó observacion, intuicion e sòrt. Lo cercaire coneissiá dejà lo comportament de las moscas que’s neureishen deus insèctes nafrats, e sospièchava que i avèva quauquarren en l’aulor d’aqueras flors que las atirava. E comencè de comparar aquera aulor dab autas aulors emetudas per autas espècias d’insècte.
Ua analisi quimia confirmè la soa ipotèsi. Au demiei de las substàncias de l’aulor de Vincetoxicum i avèva cinc compausats principaus, mes solament dus èran basics entà atirar moscas: l’acetat de decil e lo salycilate de méthyl-6-méthyl. Aquestas son las medishas moleculas que las hromigas deu genre Formica libèran quan son atacadas per aranhas.
Puish, lo scientific japonés que placè de moscas dens un laberint e observè on anavan. Quan sentivan l’aulor de las flors o de las hromigas nafradas, que causivan lo medish camin. Quan l’aulor vienè de flors shens aqueras duas moleculas, n’avón pas nat interès. La conclusion logica èra pensar que la flor avèva aprés a parlar lo lengatge quimic de la dolor.
A la natura, la mimica qu’ei comuna : i a insèctes que semblan de huelhas, sèrps que vòlon semblar mei verenhosas, e flors que copian la color dels fongs. Mes fins alara jamei abans èra estada enregistrada ua planta qu’imitava l’aulor de las hromigas nafradas. Qu’èra lo prumèr còp.
Aquera aulor se debanè pendent l’evolucion de Vincetoxicum. Las moscas que s’amassan a l’entorn d’aquera aulor o hèn entà minjar. Que cèrcan fluides corporaus deishats per autes predators. E qu’entran e sòrten de las flors shens s’avisar que pòrtan pollèn suu lor còrse. L’escambi qu’ei accidentau, mes eficaç.
Atau, aquera planta japonesa qu’a convertit ua tragèdia quimia en ua escadença. Que’s presenta com ua scèna de caça entà atirar polinizators que necessita. E aquera aulor de mort que vad ua aulor de vita. Lo hèit auhereish ua leçon sus com se passan las descobèrtas. Mochizuki ne cercava pas ua flor com aquera mes la curiositat lo miè a espiar mei de près. Lo tribalh scientific mòstra que la sciéncia avança, a còps, gràcias a detalhs plan petits.
Mochizuki estudiè tanben observacions d’amators de las plantas suus mèdias sociaus. Ací trobè videos e fòtos de hromigas atacadas per aranhas, entornejadas de moscas qu’esperavan la lor tor de’s neurir. Aquò ahortí la soa ipotèsi, que comencè a víer ua teoria scientifica basada sus espròvas biologicas.
Adara, aquera descobèrta pausa questions navèras. Se ua planta pòt imitar las hromigas, quantas autas poirén har quauquarren de similar ? Lo cercaire vòu adara estudiar l’istòria evolutiva d’aquera espècia e la comparar dab la medisha familha de plantas entà ensajar de compréner com neishó lo fenomèn. Tanben vòu analisar se d’autas plantas utilizan aulors d’insèctes entà atirar polinizators.
L’estudi de Mochizuki donc sovien que l’engenh evolutiu coneish pas limits e çò que pòt ester ua aulor desagradiva entà nosauts, entà ua planta pòt voler díser ua escadença reproductiva. Pr’amor que, a la natura, l’aulor de la mort tanben pòt aver com origina ua flor beròja.
La Redaccion
Aquesta cronica suu Ràdio País: https://www.radiopais.fr/episode/504
