LA TÈRRA DEL DRAGON

Christian Andreu
0
Lo Dèlta de Mekong es un dels grands espacis naturals mai grands del sud-èst asiatic. A una superfícia d’aperaquí 40 000 km² dins lo sud-oèst de Vietnam. Foguèt format per la dinamica dels flumes mai importants d’Asia e es un ecosistèma plan ric mas tanben plan vulnerable als cambiaments environamentals actuals. Lo dèlta es la […]

LOS MONARDS D’AMERICA

Christian Andreu
0
La majoritat de monards que traparam au continent american demoran, sustot, au bòsc tropicau. Que son animaus plan agiles que sautan d’arbo en arbo e justament pr’açò que son mauaisits d’estudiar. Uei son devessits en dus grans grops; los petits tamarins e los oistitis d’un costat e los monards cridaires, plan màgers, d’un aute. Los […]

LAS GERMANIAS DE MALHÒRCA (1521-1523) (I)

Christian Andreu
0
Lo 7 de febrièr de 1521, la vila de Malhòrca volguèt pas pus far çò que lo rei demanava. Un grop d’artesans e menestrals, que podián pas pus suportar la corrupcion de la noblesa e la röïna fiscala de las classas popularas assautèt las presons e destituiguèt las autoritats reialas. Lor dirigent èra lo sartre […]

ES MIL E UA NETS (I)

Christian Andreu
0
Es Mil e ua nets ei tanben ua revirada d’Antòni Nogués publicada per Institut d’estudis Aranesi-Acadèmia Aranesa dera Lengua. Occitana. Auem volut ne har ua critica damb 3 articles pr’amor qu’es istòries, valor e sens d’aguestes hè d’aguest libre ua des òbres majors dera literatura universau dera umanitat. Aguesta òbre siguec publicada online per IEA […]

VAN LOO, PROVENÇAL E PINTOR DE REIS (1684-1745)

Christian Andreu
0
Joan Batista van Loo nasquèt en 1684 a Ais de provença e moriguèt lo darrièr mes de l’an 1745 dins la meteissa vila. Foguèt l’autor de desparièrs pertraches de personas celèbras francesas, italianas e tanben anglesas, mai que mai de la noblesa. Lo sieu fraire Carles Andrieu van Loo foguèt lo sieu disciple. Tanben o […]

LA DARRIÈRA DEFENSA DELS BÒSQUES

Christian Andreu
0
L’armada silenciosa contra la secada: la sciéncia secrèta dels arbres que se defendon solets. Dejós la tèrra seca de nòstras pinedas e cassanhas, dempuèi lo Pirenèu fins a las planas lengadocianas, una ret invisibla de comunicacion e d’adaptacion bioquimica mena la batalha mai granda del sègle XXI contra lo cambiament climatic. La calor es estonanta […]

LO ROMANCH UÈI

Christian Andreu
0
Soïssa amaga una de las lengas mai singularas del continent : lo romanch (rumantsch). La lenga, descendenta dirècta del latin vulgar que parlavan los soldats e los mercaders de l’Empèri Roman a la província de Recia (sègle I aC), s’es mantenguda viva encara uèi als Alps soïsses. Uèi, lo romanch gaudís d’una reconeissença institucionala que d’autras […]

UN MON JA PERDUT (II)

Christian Andreu
0
Es anfibians existissen des de hè mès de 350 milions d’annades. Son vertebrats com es reptils, mamifèrs, peishi e audèths pr’amor que toti an colomna vertebrau. Mès era sua pèth ei umida e non an escates, pèu o plumes. Sigueren es prumèrs tetrapòdes (animaus damb quate pautes) e es sòns ancessors sigueren es peishi que […]