Christian Andreu

Canadà non ei solament un país gran. Ei un país gigantàs, eth dusau país mès gran dera planeta dempús de Russia. E non cau díder qu’era sua geografia e environament son fòrça, fòrça complèxi. Poirie èster dividit segontes diferents criteris en diuèrses regions geografiques o tanben peth nombre d’abitants de cada província (en Canadà es […]

Se pensam encara uèi a de robòts per l’ostal, cal remembrar qu’i avèm fòrça pensat aquestes darrièrs decennis. E, de còps que i a, encara sembla una causa de sciéncia-ficcion. Malgrat aquò, la robotica avançada, l’intelligéncia artificiala multimodala e la 3D actuala an cambiat lo decòr e plaçan aquela escasença tecnologica a un tèrme mejan […]

Durant es darrères decades deth sègle setze, es Pirenèus deishèren d’èster un mur geografic e vieren ua des termières mès caudes e perilhoses de tota Euròpa occidentau. França ère força fatigada pr’amor des guèrres de religion, ua luta a mòrt de catolics e calvinistes ugonòts peth poder estatau, qu’auie demorat, tanben decades. Es calvinistes ja […]

En 2008 Estats Units èren en ua guèrra contra Iraq e China se consolidaue coma era grana poténcia mondiau en tot espandir mès e mès era sua indústria, eth sòn sistèma economic e encara era sua armada. Siguec alavètz qu’Occident patic eth pejor cataclisme estructurau economic des dera Grana Depression de 1929. Era falhida deth […]

Un deus cants mei celèbres que podem trobar aus bòscs de ribera de Gasconha qu’ei lo deu rossinhòu comun (Luscinia megarhinchos). Qu’ei un ausèth de mesuras petitas que pòt semblar plan umble mes qu’ei lo protagonista d’un deus cants mei beròis de tota la prima gascona. Pr’amor de las soas colors, que demora plan amagat enter […]

Encara uèi l’afrikaans es una de las lengas pus polemicas d’Africa del Sud. Nasquèt al sègle XVII, a partir de l’evolucion dels dialèctes neerlandeses dels colons e a una forta influéncia de pòbles vesins coma lo khoisan, los esclaus malais o d’autras lengas parladas en Africa, coma l’anglés. Una de las màgers singularitats de l’afrikaans […]

L’oigor es una lengua turquesa parlada, mai que mai, dins la Region Autonòma Oigora de Xinjiang (China). Pasmens, tanben es plan parlada entre desparièrs grops nomadas de Cazacstan, Quirguizstan, Turquia e encara d’autres païses. Se pensa qu’aperaquí 10 milions d’oigors parlan aquesta lenga, una de las pus importantas del grop de lengas turquesas a respècte […]

Pendent sègles òm podiá desbarcar a l’illa grèga d’Itaca e se dirigir vèrs las montanhas del nòrd fins al vilatge d’Stavros. Ailà òm podiá demanar a quinsevolh paisan la direccion, e totes o confirmavan: aquel es lo camin per arribar a la pòrta principala del palais d’Ulisses. E viatgèrs, poètas e arqueològs cresevan que la […]

Quand parlam del Sant Empèri Roman Germanic cal soslinhar que pas totes los estats alemands èran parièrs, tanpauc en una epòca tan pròcha coma lo sègle XVIII. I avián centenars d’estats, qualcunes pichons, d’autres grands, mas sonque qualcunes podián aver cèrta influéncia imperiala. Lo Ducat de Bavièra (nomenada en occitan Bavera a l’edat mejana) aguèt, […]